Arkadaşlar, Mars’taki su meselesini teknik verilerle netleştirmek istiyorum; çünkü kamuoyunda “Mars’ta su var” dendiğinde akla genelde yüzeyde akışkan tuzlu sular geliyor ama gerçek durum bu kadar basit değil. NASA’nin MAVES, EXO2 ve Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) verilerine göre atmosferdeki su buharı ppm düzeyinde dönüyor, ama benim merak ettiğim derinlik: Phoenix lander’ın 2008’de kuzey düzleminde (~68° K enlemi) 10-20 cm derinlikte buzlu toprak örneklemesi sırasında su buharı çıkardığı bölgede, suyun faza geçiş eğrisi (triple point) şartlarında stabil mi kalabiliyor? Mars yüzey basıncı 600 Pa civarında, yani sıvı su termodinamik olarak neredeyse imkânsız; burada tuzlu (perchlorat bazlı) brin’lerin oluşum mekanizması veRelative Humidity ile deliquescence noktaları nasıl hesaplanıyor?
İkinci konu buzullar: Mars’ın polar şeritlerinde (Arcadia, Hellas, Utopia düzlemleri) 60-70° K enlemlerinde gözlemlenen su buzulu birikintilerinin temiz buz ile toz/kir oranı ne? MARSIS radarı ile SHARAD’ın dielektrik sabiti (ε’) ve kayıp tanjantı (loss tangent) değerlerine göre buzulun kalınlık ve saflık haritalaması nasıl yapılıyor? Ayrıca planetary protection protokolü (COSPAR) çerçevesinde Mars bölgelerinin protected alan olarak sınıflandırılması, su varlığı kan
"========================================"
"Gözlerinizi yıldızlara çevirin, ayaklarınıza değil." – Stephen Hawking"