NASA Uyarısı: Astronot Mikropları Ay’ın Kutuplarında Hayatta Kalabilir

Uzay keşiflerinin temel amaçlarından biri olan, gezegen nesnelerini Dünya mikroplarının kirletmesini önlemeye yönelik yoğun çabalar sıklıkla göz ardı ediliyor. Bu, potansiyel olarak var olabilecek yaşamın yok edilmesini önlemek içindir ve bilim insanları yanlış keşifler yapmak istemezler. Uzay radyasyonu ve aşırı sıcaklıklar genellikle uzay araçlarına binerek gelen tüm mikropları öldürse de, Ay’ın kutup bölgelerindeki derin kraterleri ve değişken topografyası nedeniyle mikropların hayatta kalıp kalamayacağına dair uzun süredir devam eden bir bilgi boşluğu bulunmaktadır. Şimdi, NASA Goddard Uzay Merkezi ve NASA Johnson Uzay Merkezi’nden araştırmacı bir ekip, astronot mikroplarının Ay’ın kutup bölgelerinde hayatta kalıp kalamayacağına dair sorulara bir adım daha yaklaşabilirler. Bu bulgular, Science Advances dergisinde yayınlandı ve bilim insanlarının, görev planlayıcıların ve gelecekteki astronotların uzun süreli Ay ve ötesindeki görevlerde mikroplarla ilgili yöntemler geliştirmelerine yardımcı olabilir. Araştırmacılar, bu amaca ulaşmak için Dünya’da ve uzayda bulunan çeşitli organizmaları analiz ederek, bunların Ay’ın kutup bölgelerinde hayatta kalıp kalamayacağını belirlemeye çalıştılar. Bunlar arasında Aspergillus niger, Bacillus subtilis, Staphylococcus aureus, Deinococcus radiodurans ve Fusarium’un çeşitli türleri yer alıyordu. Aspergillus niger, Uluslararası Uzay İstasyonu‘nda diğer deneylerdeki bulgularla birlikte uzayda hayatta kalabileceği tespit edilmiştir. Uzaya ek olarak, Aspergillus niger 6 °C ile 47 °C (43 °F ile 117 °F) arasındaki sıcaklık aralıklarında, özellikle de 35 °C ile 37 °C (95 °F ile 99 °F) arasında daha iyi koşullarda yaşayabilir. Araştırmacılar, bu organizmaların dayanıklılığını, Nobile Rim, Connecting Ridge ve De Gerlache Rim’in Ay’ın güney kutup bölgelerini taklit eden laboratuvar koşulları altında test ettiler. Bu verileri, radyasyonun Ay yüzeyindeki dağılımını gösteren topografik modellerle birleştirdiler. Sonuç olarak, araştırmacılar Ay’ın güney kutbunda mikropların hayatta kalabileceği çeşitli yerlerin olabileceğini tespit ettiler ve özellikle Aspergillus niger’in ultraviyole (UV) radyasyonuna karşı direnci nedeniyle potansiyel olarak hayatta kalabileceğini vurguladılar. “Ay’ı düşündüğümüzde, genellikle biyolojiyle ilişkilendirmeziz,” şeklinde açıklama yapan NASA Goddard’da organik kimyacı olan ve çalışmanın ortak yazarı olan Dr. Heather Graham, “Ancak Ay, bir hücrenin hayatta kalabileceği bir yerdir, bu nedenle ilk keşiflerimizde mikroplarımıza özellikle dikkat etmeli ve ziyaretlerimizden önce Ay kimyasını karakterize etmek için çaba göstermeliyiz.” NASA, “mikropların uzaya binmesini” önleme uygulamasını planetary protection olarak adlandırır ve aynı zamanda Dünya’ya geri dönen dış gezegen örnekleri konusunda da benzer bir yaklaşım benimser. Dünya’dan ayrılan mikropların başka bir gezegensel cismi potansiyel olarak kirletmesi durumuna ileri kontaminasyon denilirken, gezegensel bir cisimden Dünya’ya geri dönme potansiyeline sahip mikroplara ise geri kontaminasyon denir. NASA’nın Planetary Protection Ofisi, misyonların risk değerlendirmesini Mission Kategorileri I ile V arasında yapar. Her kategori, görevin türüne ve hedefteki yaşam potansiyeline göre belirlenir; I en düşük riski, V ise en yüksek riski ifade eder. Çalışmada vurgulandığı gibi, NASA önümüzdeki birkaç yıl içinde Artemis programı aracılığıyla astronotları Ay yüzeyine geri getirmeyi planlıyor ve amaç, Ay’ın güney kutbunda kalıcı bir üs kurmaktır. Mikropların Ay bölgelerini kirletmesini önleme konusunda bilgi sahibi olmak, daha büyük bilimsel keşiflere ve aynı zamanda maksimum mürettebat güvenliğine katkıda bulunabilir. Önümüzdeki yıllar ve onlarda araştırmacılar, Ay’ın kutup bölgelerindeki mikropların hayatta kalmasıyla ilgili hangi yeni bilgileri ortaya çıkaracaklar? Sadece zaman gösterecek! Bilimle kalın ve yukarı bakınmaya devam edin!