Yeni bir araştırmaya göre, Dünya‘dan gelen mikroorganizmalar, Ay’ın zorlu koşullarına dayanabilecek olsa da, büyük ölçüde hareketsiz bir durumda hayatta kalabilirler. Önceki çalışmalar, Ay yüzeyinin mikroorganizmalar için çok sert olduğunu öne sürmüştü. Özellikle, araştırmalar, ultraviyole ışınlarının ve Ay üzerindeki ısı kaynaklarının, yeryüzündeki yaşamı destekleyen bölgeler için en büyük tehditleri oluşturduğu tespit edilmişti.
Ancak bu önceki çalışmalar, Ay’daki tepelerin ve vadilerin sunabileceği koruma faktörünü göz önünde bulundurmamıştı. Bu yapılar özellikle Ay’ın kutuplarında önemli olabilir; çünkü Güneş burada hiç yükselmez ve sürekli olarak gölgelenen bölgeler oluşur. Bu bölgelerde su buzu bulunabilir ve belki de daha fazlası.
Yeni araştırmada, bilim insanları üç tür bakteri ve iki tür mantarı incelediler. Bu mikroorganizmalar, genellikle insanlı uzay görevlerinde bulunur ve önceki çalışmaların da gösterdiği gibi, aşırı koşullara karşı özellikle dayanıklıdır. Bilim insanları, bu canlıların hayatta kalma verilerini, Ay yüzeyindeki ultraviyole ışın ve ısı seviyelerini gösteren haritalarla karşılaştırdılar. Bulgular, her iki kutupta da mikroorganizmaların hayatta kalabileceği bölgelerin olabileceğini gösterdi; ancak bunlar “kriptobiyoz” adı verilen, hareket veya büyüme gerektirmeyen bir durumda olacaktır.
Mikroorganizmaların Ay’da hayatta kalması için çok fazla korumaya ihtiyaç duymayabilir. NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nde görevli gezegen bilimcisi Prabal Saxena, Space.com’a yaptığı açıklamada, “Hatta bir ayak izi veya bir robot aracının tekerleği bile yaşanabilir bir alan yaratabilir” dedi.
Yaklaşan Artemis görevi, insanların ilk kez Ay’ın güney kutbunu keşfedeceği bir misyon olacak. NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nde görevli organik jeokimyacı Heather Graham, Space.com’a yaptığı açıklamada, “Bulgularımız, uzayı keşfederken istemeden getirebileceğimiz malzemeler konusunda daha dikkatli olmamız gerektiğini ve yaratabileceğimiz etkiler hakkında düşünmemiz gerektiğini gösteriyor” dedi.
Bilim insanları, görevlerin istemeden mikroorganizmaları Ay’a getirme olasılığının yanı sıra, bu canlıların geçmişte de orada bulunmuş olabileceği ihtimalini de değerlendirdiler. Saxena, “Ay, Dünya’nın geçmişinden kalma ilginç kanıtları saklayan bir ‘buzdolabı’ gibi olabilir; eğer bunlar Ay’ın kutuplarına düşmüşse” dedi.
Bilim insanları, gelecekteki deneylerin farklı türdeki mikroorganizmaların Ay’da ne kadar iyi hayatta kalabileceğini test edebileceğini belirtiyorlar. Saxena, “Yaşamın sınırlarını ve inanılmaz derecede aşırı ortamlarda bile ne kadar dayanıklı olduğunu anlamak için harika bir fırsata sahibiz” dedi.
Sonuç olarak, “Ay gerçekten çok çeşitli ve ilginç bir gök cismi ve Ay’ın kutupları, su buzu gibi uçucu maddeleri yakalama yeteneği ve yaşamı hapsedebilme potansiyeli açısından gerçekten eşsiz bölgelerdir” dedi.
Bilim insanları, araştırmanın ayrıntılarını 19 Ağustos’ta Science Advances dergisinde yayınladılar.
