
NASA, Salı günü (1 Eylül) yaptığı açıklamada, “uzay uçuş şirketi” olarak bilinen Blue Origin’i, Kızıl Gezegen‘de 2030 yılına kadar faaliyete geçmesi planlanan 700 milyon dolarlık Mars Telekominikasyon Ağı’nı (MTN) geliştirmek için seçtiğini duyurdu.
“Bu ödül, NASA’nın Dünya ötesindeki iletişim ve navigasyon hizmetlerini genişletme stratejisindeki bir dönüm noktasıdır ve önümüzdeki yıllarda Kızıl Gezegen’deki sürdürülebilir keşifler için temel oluşturmaktadır,” diye belirtti NASA yetkilileri.
İsminin de gösterdiği gibi, MTN – daha önce Mars Telekominikasyon Yörüngel Uzay Aracı olarak biliniyordu – öncelikle kendi veri toplamaktan ziyade NASA’nın bilimsel görevlerine yardımcı olmak için tasarlanmıştır. MTN, “mevcut ve gelecekteki Mars görevleri için güvenilir, yüksek bant genişliğine sahip iletişim ve navigasyon hizmetlerini sağlayacak yeni nesil bir iletişim sistemidir,” diye ekledi NASA.
Bu tür bir veri iletim aracına olan ihtiyaç, önümüzdeki yıllarda artması bekleniyor. Çünkü NASA’nın mevcut Mars yörüngel uzay araçlarının yaşı ilerledikçe ve kurum, 2030’ların sonlarında veya 2040’ların başlarında Kızıl Gezegen’de insanlı görevlere hazırlanırken, bu tür bir sistem kritik hale gelecek.

Şu anda, NASA’nın Mars yüzeyindeki keşif araçları ve Dünya üzerindeki kontrol merkezleri arasındaki iletişimi sağlayan iki yörüngel uzay aracı bulunmaktadır: Mars Odyssey ve InSight. Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) Mars Express ve Trace Gas Orbiter adlı uzay araçları da bu göreve yardımcı oluyor. Ancak, bu dört uzay aracının tamamı kendi bilimsel araştırmalarına devam ediyor. MTN ise tamamen iletişim odaklı bir sistem olacak.
Blue Origin, Temmuz 2025’te Kongre tarafından kabul edilen bütçe düzenlemesiyle 700 milyon dolarlık bu sözleşmeyi kazandı. Kurum, bu yılın Şubat ayında uzay aracının gereksinimlerini belirledi ve ardından teklif çağrısı yaptı. Blue Origin ve Rocket Lab, bu sözleşme için en güçlü adaylar olarak görülüyordu.
Blue Origin’in seçilmesinin ardından, kurum “çok yönlü, yüksek performanslı hibrit güneş enerjili ve kimyasal itkili bir uzay aracıdır” açıklamasıyla dikkat çeken Blue Ring platformunu kullanacak. Bu platform, “eşsiz manevra kabiliyeti, çok yönlülük ve kapasite sunarken, önemli ölçüde daha düşük maliyetlerle görevleri tamamlar.”

Blue Ring henüz bir göreve katılmadı, ancak prototip versiyonu, Blue Origin’in güçlü New Glenn roketinin Ocak 2025’teki test uçuşunda uzaya gönderildi. MTN’nin de New Glenn ile fırlatılması bekleniyor; sözleşme, Blue Origin’in uzay aracını “tasarlaması, geliştirmesi, entegre etmesi, fırlatması ve işletmesi” gerektiğini belirtiyor.
Sözleşmeye göre, Blue Origin, uzay aracını NASA’ya en geç 31 Aralık 2028 tarihine kadar teslim etmeli.

GÖZLEM DEĞERLENDİRMELERİ (1)