Bugünkü Gökyüzü (29 Ekim Perşembe): Açık kümecik Collinder 463

28 Ekim: Ay, Uranus ile birlikte

Gecenin ardından kuzey gökyüzünde, Kuzey Göksel Kutbu olarak Polaris’in işaretlediği Kuzey Göksel Kutbu etrafında dönen W biçimli Cassiopeia takımyıldızı belirgindir. Yerel gün ışığı saatiyle yaklaşık 20.00’de — karanlık çöktükten sonra ancak Ay doğmadan önce — kuzeye baktığınızda Kraliçe’yi Polaris’in sağında, yıldızlarının artık 3 rakamına benzediği bir konumda göreceksiniz.

Cassiopeia’nın kuzey bölgesinde, bu biçimin sol alt kısmında yer alan, Collinder 463 olarak kataloglanan gevşek bir açık küme var. 1931’de Per Collinder tarafından oluşturulan Collinder kataloğu, neredeyse 500 genç yıldızdan oluşan açık küme içeriyor. Hedefimiz olan 463 numaralı giriş, yaklaşık 6. büyüklükte parlar ve bu yıldız ile Polaris arasında çizilen bir çizgi boyunca, 3. büyüklükte Epsilon (ε) Cassiopeiae’nin yaklaşık 8,2° kuzeyinde bulunuyor. Yaklaşık 73′ genişliğinde olup, dürbün veya küçük bir teleskopla gözlemesi kolaydır. Dürbün veya bulucu gözlük gibi düşük büyütmerlerde, birçok gözlemci yıldızlarının yığınının gökyüzünde kabaca hilal biçiminde bir ışık lekesi oluşturduğunu düşünüyor. Siz ne görüyorsunuz?

Gün doğumu: 07.26
Gün batımı: 18.01
Ay doğumu: 20.41
Ay batımı: 11.47
Ay evresi: Azalan şişkin Ay (%80)
*Gün doğumu, gün batımı, Ay doğumu ve Ay batımı saatleri 40° K 90° B konumundan yerel saat verilmiştir. Ay’ın aydınlanması, aynı konumdan yerel saat 22.00’de verilmiştir.

0,8 büyüklükte Mars, şu gökyüzünde doğuya doğru ilerlerken, 30 Ekim sabahı Yengeç ve Aslan takımyıldızlarının sınırında duruyor. Bu sabah hâlâ Yengecin sınırları içinde, güneydoğuda yaklaşık 60° yükseklikte ve 90 dakika güneş doğumundan önce, Aslan’daki daha parlak Jüpiter‘in sağ üst tarafında, 6°’den biraz fazla uzaklıkta.

Mars, 30’u sabahı Yengeç ve Aslan sınırında dururken, ertesi güne doğru parlak Jüpiter’i bu takımyıldızda karşılamaya hazırlanıyor. Regulus ile birlikte, ışığın üç noktası erken sabah gökyüzünde bir çizgi oluşturuyor. Kaynak: Stellarium

Jupiter’in doğusunda (sol altta) 1,4 kadirlik Aslan’ın en parlak yıldızı ve aynı zamanda büyük kedinin kalbi sayılan Regulus bulunuyor. Jupiter ve Mars ile birlikte bu üçlü, şafak öncesi gökyüzünde yukarıya doğru bir çizgi çiziyor.

Planetary çiftin çok daha yukarısında ve sağında, Küçük Köpek takımyıldızının parlak burnunu oluşturan Procyon yer alıyor. Bu yıldızın da çok daha aşağı sağında ise gökyüzünün en parlak yıldızı Büyük Köpek takımyıldızının burnunu oluşturan ve daha da parlak olan Sirius bulunuyor. Yine de Jupiter (2,0 kadirlik) şu anda Sirius’un 1,4 kadirlik parıltısını geride bırakıyor.

Alison Klesman Astronomy dergisinin kıdemli editörüdür. Astronomi alanında doktora derecesine sahiptir ve küçük gezegenlerden süper kütleli kara deliklere kadar çeşitli konuları çalışmıştır.